मेयर हुन त यस्ता जस्ले लिए फुस्को छानो हटाउने अठोट - Sainokhabar
pin uppinuppin up casinopinup azpin uppinup azpin up azpin-up online casinopin uppin up azerbaijanpin up azerbaycanpin-up oyunupinup loginpinup casinopin up casino indiapin up indiapinup bet indiapin up bet indiapin up indiapin up casinopin up indiapin up kzpin up betpin uppin up betpin up bet зеркалоpin upmostbet azemosbetmosbet casinomostbet azmosbetmostbetmostbet casinomostbet aviatormosbet aviatorмостбет кзmostbet kzmostbet1win kz1win casino1win1 win1win uz
  • बुधबार, मङि्सर ०३, २०८३

मेयर हुन त यस्ता जस्ले लिए फुस्को छानो हटाउने अठोट

हरि कोइराला

लेटाङ / 

कांग्रेसबाट निर्वाचित मेयर राई भन्छन्, गाडी किन्ने पैसाले गरिवको फुसको छानोमा टिन लगाउने काम सुरु गरिसक्यौ

उत्तरी मोरङको लेटाङ नगरपालिका भूगोलको हिसाबले जिल्लाको सबैभन्दा ठूलो नगरपालिका हो । २ सय १९ दशमलव २३ वर्गकिलोमिटर क्षेत्रफलमा फैलिएको लेटाङमा ३२ हजार ५३ जनाको बसोवास रहेको छ । पहाडी, गाविसहरू भोगटेनी,वारङ्गी र जाँतेका आधा वडाहरू साविकको लेटाङ गाविसमा समाहित गरी नगरपालिका बनाइएको हो । पर्यटन उद्योग, पशुपालन र कृषि क्षेत्रको पर्याप्त सम्भावना रहेको लेटाङ नगरपालिकामा जननिर्वाचित प्रतिनिधि आएपछि नगरमा भएका विकास निर्माण र मानव संसाधनमा भएको सुधारका विषयमा नगर प्रमुख शंकर राईसँगको कुराकानी ।

१ पछिल्लो समय के मा ब्यस्त हुनुहुन्छ ?
–हाम्रो नगरपालिका क्षेत्रफलका हिसाबले मोरङ जिल्लाको सबैभन्दा ठूलो नगरपालिका हो । भौगोलिक रुपमा विकट छ । ३ वटा वडामा विद्युत विस्तार हुन सकेको छैन् । धेरै गाउँसम्म सडक सञ्जाल पु¥याउन सकेका छैनौं । अहिले हामी खासगरी विद्युतीकरण र सडक सञ्जाल विस्तारका लागि संघीय सरकार र प्रदेश सरकारसँग सहयोग जुटाउन लागि परेका छौं । नगरमा १० वटा झोलुङ्गे पुल छन् । वर्षौं अघि निर्माण भएका ति पूललाई मर्मत गर्नुछ । थप स्थानमा झोलुङ्गे पुल थप्नु पर्ने अवस्था छ । नगरमा झोलुङ्गे पुल आवश्यक छ भन्दा,काठमाडौंका उच्च अधिकारीहरू मोरङमा पनि झोलुङ्गे पुल भन्दै धेरै पटक हाँसेर उडाएँ । तर, मोरङमा कर्णालीमा जस्तै विकट गाउँ पनि छन् ।

२ मानव संसाधनका क्षेत्रमा नगरपालिका के गरिरहेको छ ?
– रोजगारको खोजीमा नगरबाट हजारौं युवा खाडी पुगेका छन् । भारत जानेको त लेखाजोखा छैन् । त्यसैले नगरपालिका भित्रै युवाहरूलाई स्वरोजगार बनाउन नगरले आफ्नै लगानीमा महिला,पुरुषलाई ड्राइभिङ तालिम,प्लम्बर,कम्प्युटर,ब्युटिपार्लर,ढाका बुन्ने तालिम दिने तयारीमा छ ।यस्तै पशुपालन,तरकारी खेती, अलैची, अम्लिसो, अदुवा र तेजपात खेती गर्ने किसानलाई उत्पादनमा आधारित अनुदानको ब्यवस्था मिलाएका छौं ।

३ निर्वाचित भएर आएपछि नगरवासीका लागि उल्लेख गर्न योग्य के–के काम गर्नुभयो ?
–निर्वाचित भएर आएको वर्ष दिन नपुग्दै हामीले पहुँच नपुगेकै कारण नागरिकता निकाल्न नसकेका लेटाङवासीलाई तीन स्थानमा घुम्ती शिविर राखेर नागरिकता दिलायौं । १०५ वर्ष सम्मका वृद्ध–वृद्धाले आफ्नै घरमा नागरिकता पाउनु भयो । ३ वटा वडाबाट ५२२ जनाले नागरिकता प्राप्त गर्नुभयो । यस्तै क्यान्सर, मिर्गौला,मुटु बोनम्यारो र स्पाइनल कड इन्जुरी भएका विरामीलाई एक पटक १०र१० हजार रुपियाँका दरले नगद नै प्रदान गरेका छौं । नगरका १६० जनाले यस्तो लिइसक्नु भएको छ । जेष्ठ नागरिकहरूका लागि सम्मान सहित चौतारी निर्माण गरिदिएका छांै । डेढ वर्षको अवधिमा १० किलो मिटर सडक नाला सहित कालोपत्रे भएको छ । परालको छानो भएका अतिविपन्न परिवारका घरमा जस्ता हाल्ने कार्यक्रम सुरु गरेका छौं । परालको छानो हटाउने कार्यविधि बनिसकेको छ । ४ सय ५० घरधुरीमा जस्ता लगाउनु पर्ने देखिएकोछ । कानेपोखरी–लेटाङ–बुधबारे–दुर्दिम्वा–लिम्बा ९कालेबुदुलि० सडकको स्तरीकरणका लागि पहल सुरु भएको छ । अपाङ्गता भएका नगरवासीलाई सहयोगी सामग्री प्रदान गरेका छौं । काम थुप्रै भएका छन् । नगरवासीले प्रत्यक्ष अनुभूति हुने गरी काम गर्ने हाम्रो सोच हो । तर ,स्रोत र साधनको अभावका कारण अपेक्षा गरे अनुसार काम गर्न सकेका छैनौं ।

४ अपेक्षा गरे अनुसार काम गर्न नसेको भन्नुभयो रु बाधा को बाट भइरहेको छ ?
–सबैभन्दा मुख्य कुरा बजेट हो । अघिल्लो आवको तुलनामा बजेट २ करोड रुपियाँ घटेर आयो ।संघीय सरकारले बजेट पठाउने आधार जनसङ्ख्यालाई मात्र मानेको छ । तर भूगोललाई पनि आधार बनाउनु पर्छ भन्ने हाम्रो माग हो । साविकको एउटा गाविस नगरको एउटा वडा भएको छ । एउटा वडाको एउटा कुनाबाट अर्को कुना पुग्न डेढ दिन लाग्ने ठाउँ छन् । त्यहाँका सबै मानिसका माग नगरले सम्बोधन गर्नुपर्छ । बजार क्षेत्रबाट केही कर सङ्कलन हुन्छ । बजार क्षेत्रका वासिन्दासँग कर उठाएर दुर्गम वडाको विकास गर्नुपर्ने अवस्था छ ।त्यसो गर्दा पनि कर हामी तिर्ने पैसा अन्यत्र लाने भन्ने प्रश्न उठ्छ । आन्तरिक स्रोत छैन् । हामीले जिल्ला कै सबैभन्दा कम कर निर्धारण गरेका छौं । पैसा तिर्न सक्ने क्षमता भएका नागरिक हुँदा न कर लगाउने हो । यति हुँदा हुँदै पनि हामीले ९ वटै वडालाई ७५ लाख रुपियाँका दरले वजेट दिएका छौं । अघिल्लो वर्ष ४६ लाख ५० हजार मात्र दिएका थियौं ।

५ अलि निरासाजनक कुरा गर्नुभयो ,सरकार त गाउँ गाउँमा सिंहदरवार पुगेको छ ,भन्छ नि ?
–नीतिगत रुपमा सिंहदरवार गाउँमा आएकै हो । अधिकार पनि स्थानीय तहले नपाएको भन्न मिल्दैन । तर,बजेट जति सबै संघीय सरकारले राखेर गाउँमा सिंहदरवार आउँदैन । अघिल्लो वर्ष भन्दा दुई करोड कम बजेट आयो । जन अपेक्षा चुलिएका छन् । सडक र विद्युत बिस्तारको माग बढेको छ । जनतालाई आर्थिक रुपमा बलियो नबनाई करको दर बढाउन सकिने अवस्था छैन । यस्तो अवस्थामा कसरी आर्थिक समृद्धि सम्भव छ ।

६ नगरको आन्तरिक स्रोतको अवस्था कस्तो छ ?
–नगरमा उद्योग, कल कारखाना छैनन् । ब्यापार सामान्य छ । खोला ठेक्काबाट साडे ४ करोड आम्दानी हुन्छ । जस्को ४० प्रतिशत हिस्सा संघ र प्रदेश सरकारलाई जान्छ । १० देखि १५ प्रतिशत रकम खोला किनारमा बस्ने सरोवारबाला किसानको माग अनुसार खर्च गर्नुपर्छ । मुख्य बजार नै ऐलानी जग्गामा रहेको छ, जसले गर्दा एकीकृत सम्पति कर पनि लक्ष्य अनुसार उठाउन सकिएको छैन् । आन्तरिक स्रोत कम भएकै कारण सोचे अनुसार काम सम्पादन गर्न कठिन भएको छ ।

७ नगरका महत्वकांक्षी योजना के के हुन ?
–योजना भन्दा पनि लेटाङको सबै भन्दा ठूलो समस्या भनेको मुख्य बजारको बसोवास हो । यहाँ बस्नेले चार पूस्ता देखि जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा पाएका छैनन् । ०२२ सालमा राजा महेन्द्रको हुकुम प्रमाङ्गीले बसेको बस्ती आज सम्म ब्यबस्थित हुन सकेको छैन । कतिपय जग्गाको धनीपूर्जा छ । मालपोतमा मोठ कायम भएको छैन । यो समस्या सबैभन्दा छिपिएको समस्या हो । यसको समाधानका लागि प्रदेश र संघीय सरकारसँग वारम्बार भनेका छौं । झोलुङ्गे पुल निर्माण, पक्की पुल निर्माण, कालेबुधुली सडक स्तरोन्नति , चिसाङ नदीमा तटबन्ध, यहाँका मुख्य समस्या हुन् ।

८ नगरको आर्थिक समृद्धिका आधार चाँही के–के हुन् नि ?
–हामीले प्रस्ताव गरे अनुसार संघीय सरकारले वजेट विनियोजन गर्ने हो भने लेटाङ नगरपालिका ४र५ वर्ष भित्रमा जिल्ला कै नमूना नगर बन्न सक्छ । नगरमा पर्यटन उद्योगको प्रचुर सम्भावना छ । राजारानी पोखरी सम्म पुग्ने सडक तयार भएपछि त्यहाँ होमस्टे सञ्चालन गर्न सकिन्छ । सडक नबन्दै त्यहाँ पुग्ने पर्यटकको संङ्या उच्च छ । संसार कै लोपोन्मुख ४६ प्रजातिका सुनाखरी पाइने जङ्गल छ हामी कहाँ । तेजपात, अलैंची, अदुवा, आलु, चिया,अम्लिसोको ब्यावसायिक खेती सुरु भएको छ । पशुपालन र तरकारी मात्र वर्सेनि करौडौंको निर्यात भइरहेको छ । तर किसानलाई उत्साहित गर्न सकेका छैनौं । गत वर्ष कृषि विकासका लागि ७७ लाख रुपियाँ आएको थियो,यो वर्ष ७ लाख आयो । पशुपालनमा गत वर्ष ७० लाख आएको थियो । यो वर्ष ८ लाख आयो । कसरी काम गर्ने रु कृषि उद्यमका लागेका उर्जाशील किसानलाई सहयोग गर्न सकिने अवस्था छैन् । सिंचाईको चरम सङ्कट छ । अलैंची र तरकारी खेती गर्ने किसानहरू सिंचाईको माग गरिरहनु भएको छ । तर, दिनका लागि ढुकुटी पैसा छैन ।

९ अन्त्यमा केही ?
–लेटाङ नगरपालिका ठूलो भुगोल भएको नगर हो । त्यति हुँदा हुँदै पनि नगरलाई आत्मनिर्भर बनाउन सकिने प्रसस्त सम्भावना छन् । पर्यटन,कृषि र पशुपालनलाई ब्यवस्थित गर्नसके मात्र पनि हामी समृद्ध लेटाङबासी बन्न सक्छौं । त्यसैले हिमाल, पहाडी र तराईमा जनसङ्ख्यालाई मात्र आधारलाई मानेर बिकास बजेट नछुट्याइयोस ।

सम्बन्धित खवर